# Bản giao chạy được trên web của khách? Để trace của Playwright trả lời

> Một file trace ghi lại từng action và từng request, để khách tự xem luồng đã chạy ra sao.

Bản gốc: https://fdetimes.net/vi/cong-cu/playwright-kiem-thu-ung-dung-web-cua-khach/

Thứ Sáu, bạn giao xong phần tích hợp vào cổng web của khách. Thứ Hai, khách nhắn: "Form gửi yêu cầu không chạy." Bạn chỉ có ảnh chụp màn hình và trí nhớ của mình, còn khách có một người dùng đang bực mình.

Kiểu tranh luận "máy tôi chạy được" này là chỗ FDE mất uy tín nhanh nhất. Playwright giải quyết đúng chỗ đó. Bạn viết một test đi hết luồng như người dùng thật, và mỗi lần chạy để lại một bản ghi mà cả hai bên mở ra xem được.

Với người làm việc ngay tại hệ thống của khách, đây là kỹ năng deployment chứ không phải việc của riêng đội QA. Bạn cần một cách lặp lại được để nói "luồng này chạy" và đưa ra bằng chứng.

## Công cụ này là gì, và vì sao lại là nó?

Tài liệu chính thức của Microsoft gọi Playwright Test là framework test end-to-end cho web app hiện đại. Repo trên GitHub, thuộc tổ chức microsoft, cấp phép Apache-2.0, mô tả rộng hơn: một framework để test và tự động hoá web.

Với FDE, lợi thế lớn nhất nằm ở chỗ mọi thứ đã có sẵn trong một gói: runner, assertion, cô lập giữa các test, chạy song song và bộ công cụ đi kèm. Bạn cài bằng `npm init playwright@latest`, không phải ghép nhiều thư viện lại với nhau trên laptop của khách. Nó chạy trên Chromium, WebKit và Firefox, trên Windows, Linux và macOS.

Nhờ vậy, khi khách có người dùng Safari hay đội IT chỉ cấp cho bạn một máy Windows, bạn vẫn chạy cùng một bộ test mà không phải viết lại.

## Một test tối thiểu cho luồng vừa giao

Thử hình dung luồng bạn vừa giao: người dùng đăng nhập, điền form yêu cầu, bấm gửi, rồi thấy thông báo xác nhận. Test chỉ cần đi đúng luồng đó:

```ts
import { test, expect } from '@playwright/test';

test('gửi yêu cầu thành công', async ({ page }) => {
  await page.goto('https://portal.example.com/login');
  await page.getByLabel('Email').fill('demo@example.com');
  await page.getByLabel('Mật khẩu').fill(process.env.DEMO_PASSWORD!);
  await page.getByRole('button', { name: 'Đăng nhập' }).click();

  await page.getByRole('link', { name: 'Tạo yêu cầu' }).click();
  await page.getByLabel('Nội dung').fill('Kiểm tra end-to-end');
  await page.getByRole('button', { name: 'Gửi' }).click();

  await expect(page.getByText('Đã nhận yêu cầu')).toBeVisible();
});
```

Trong test này không có dòng `sleep` nào, và đó là cố ý. Trước khi thực hiện một action, Playwright tự chờ đến khi các điều kiện kiểm tra liên quan đều đạt. Nếu hết thời gian mà vẫn chưa đạt, nó báo `TimeoutError`. Trên một trang của khách vốn tải chậm và đầy script bên thứ ba, cơ chế tự chờ này giúp test bớt chập chờn.

Dòng cuối là một web-first assertion. Theo hướng dẫn best practices, kiểu assertion này chờ cho đến khi điều kiện mong đợi xảy ra. Bạn kiểm tra thứ người dùng nhìn thấy, không kiểm tra chi tiết nội bộ.

## Trace là bằng chứng, không chỉ là công cụ debug

Trace Viewer là một công cụ giao diện để xem lại trace đã ghi sau khi script chạy xong. Justin Toniazzo của thoughtbot ví nó như một chiếc đầu ghi DVR cho lần chạy test, và cho rằng bật nó lên tốn rất ít công.

Tài liệu chính thức khuyên ghi trace trên CI ở lần retry đầu tiên của một test fail. Trong config, bạn chỉ cần thêm vài dòng:

```ts
// playwright.config.ts
import { defineConfig } from '@playwright/test';

export default defineConfig({
  retries: 1,
  use: { trace: 'on-first-retry' },
});
```

Quay lại tin nhắn sáng thứ Hai. Bạn mở trace và vào tab Actions, nơi hiện locator dùng cho từng action và thời gian mỗi action chạy. Giả sử bước bấm "Gửi" mất gần hết thời gian chờ. Lúc đó bạn đã có câu hỏi đúng để điều tra.

Tiếp theo, mỗi action đều có DOM snapshot, nên bạn thấy trang trông thế nào ngay lúc bấm. Tab Network liệt kê mọi request phát ra trong lúc test chạy. Nếu request gửi form trả về lỗi từ backend của khách, cuộc trao đổi chuyển từ "code của bạn hỏng" sang "API này trả lỗi lúc 9 giờ", và đó là chuyện kỹ thuật hai bên cùng xử lý được.

**Điểm mấu chốt:** Đưa khách một bản ghi họ tự mở ra xem được sẽ thuyết phục hơn một lời trấn an.

Bạn mở trace được trên máy mình bằng lệnh CLI, hoặc dùng trace.playwright.dev, một bản Trace Viewer host tĩnh chạy trong trình duyệt. Bản này tiện khi người bên khách không cài môi trường Node.

## Những lỗi hay gặp khi mới bật trace

Lỗi phổ biến nhất là đặt `trace: 'on-first-retry'` nhưng quên `retries`. Không có retry thì cũng không có "lần retry đầu tiên", nên test fail mà không để lại trace nào, đúng vào lúc bạn cần nó nhất. Hãy kiểm tra cả hai dòng trong config trước khi tin rằng CI đang ghi lại.

Lỗi ngược lại là bật trace cho mọi lần chạy cho chắc. Mỗi trace chứa DOM snapshot của từng action và toàn bộ request mạng, nên ghi cho cả bộ test pass sẽ sinh ra một đống file nặng mà gần như không ai mở.

Lỗi thứ ba quay về đoạn code ở trên: thêm `sleep` khi test chập chờn. Cách đó che triệu chứng và làm bộ test chậm đi. Playwright đã tự chờ action sẵn sàng, nên khi test vẫn fail, hãy mở trace xem bước nào chậm thay vì cộng thêm giây chờ.

## Giới hạn cần nói thẳng với khách

Một test pass chỉ chứng minh luồng đó chạy được trên môi trường đó, với dữ liệu đó, tại thời điểm đó. Nó không thay được unit test hay giám sát production. Nếu bạn hứa nhiều hơn thế, chính trace sẽ làm bạn mất uy tín lần sau.

Trace có chứa DOM snapshot và request mạng, nên rất có thể nó chứa cả dữ liệu thật của khách. Trước khi tải trace lên đâu hay gửi qua chat, hãy hỏi chính sách dữ liệu của họ. Tốt nhất là chạy test bằng tài khoản demo với dữ liệu giả.

`TimeoutError` cũng chỉ cho biết điều kiện chưa đạt, không cho biết nguyên nhân. Phần việc thật vẫn là đọc trace và suy luận, và kỹ năng đó cần luyện.

## Học gì trước, và ghi vào CV thế nào?

Thứ tự hợp lý là: locator theo vai trò và nhãn, web-first assertion, config trace trên CI, rồi đọc ba thứ trong trace là Actions, snapshot và Network. Học vững bốn thứ này trước rồi mới tính đến chạy song song hay nhiều trình duyệt.

Khi đọc tin tuyển dụng FDE, hãy tìm những đoạn nói về việc tự lo deployment từ đầu đến cuối hoặc gỡ lỗi ngay trong môi trường của khách. Đó là chỗ bạn kể chuyện bằng Playwright.

Một dòng CV kiểu "viết test end-to-end cho luồng onboarding, dùng trace trên CI để tìm ra lỗi ở API phía khách" cụ thể hơn nhiều so với chỉ ghi "biết Playwright".

Lần tới khi khách hỏi bản giao có chạy không, bạn sẽ không phải tranh luận nữa mà gửi họ một file trace.

**Thử ngay tuần này:**

- Chọn luồng quan trọng nhất của lần giao gần đây, viết một test Playwright đi hết luồng đó và chỉ kiểm tra một kết quả mà người dùng thấy được.
- Thêm retries và trace: 'on-first-retry' vào config CI, cố ý làm test fail một lần rồi mở trace để đọc tab Actions và Network.
- Ghi vào CV hoặc portfolio một dòng cụ thể: luồng nào được test end-to-end, chạy trên trình duyệt nào, và trace đã giúp bạn tìm ra lỗi gì.

## Nguồn

- [Installation | Playwright](https://playwright.dev/docs/intro)

- [GitHub - microsoft/playwright: Playwright is a framework for Web Testing and Automation.](https://github.com/microsoft/playwright)

- [Trace viewer | Playwright](https://playwright.dev/docs/trace-viewer)

- [Auto-waiting | Playwright](https://playwright.dev/docs/actionability)

- [Best Practices | Playwright](https://playwright.dev/docs/best-practices)

- [The Playwright debugging tool Rails devs aren't using](https://thoughtbot.com/blog/the-playwright-debugging-tool-rails-devs-aren-t-using)
